Geleneksel Urfa evlerini yansıtan ,bir avlu etrafında gelişmiş ve içe dönük bir plan özelliği gösteren evler ,doğu-batı yönünde enine dikdörtgen bir plana sahip olup iki katlıdır.yığma taş malzeme ile inşa edilmişlerdir. Temel özelliği ortada bir eyvan ve iki yanında birer odanın yer aldığı,simetrik plan motifinin ana birim olarak ele alınmasıdır.Bu simetrik düzen yapının genelinde sağlanamamış [...]
Viranşehir İçe Merkezi Höyükleri : Çevresi surlarla çevrili Viranşehir ilçesi Roma-Bizans dönemlerinde höyük niteliğinde olan üç büyük tepe üzerine kurulmuştur. Osmanlı döneminde terkedilmiş ve harap bir durumda olan Roma-Bizans yerleşmesi üzerin XIX. yüzyılda bugünkü ilçe merkezi inşa edilmeye başlanılmıştır. İlçe merkezinde 1885 tarihli Tekye Camii’nden daha eski tarihli mimari eser bulunmayışı, sivil mimari örneklerinin tümünün [...]
Soğmatar Örenyeri’nin 16 km. güney doğusunda, Kızlar Sarayı’nın (Kasr-ül Benat) güneyinde, Tektek dağları içersindedir. Viranşehir İlçesi sınırının Şanlıurfa Merkez İlçe sınırına yakın kesimindeki Çatalat Örenyeri’nde IV.-V. yüzyıl Roma_Bizans döneminden kaldığı tahmin edilen yapı kalıntıları bulunmaktadır. Bu kalıntılardan birisi yaklaşık 2 m. Eninde, 4 m. Yüksekliğinde kemerli bir kapıdır. Diğer kalıntı ise büyük bir yapının köşe [...]
Viran şehirdeki Kızlar Sarayı’nın güneyindeki Çatalat Harabelerinin 10 km. Güneyinde, Tektek Dağları içersindedir. Burasının, Kızlar Sarayı yerleşmesinde olduğu gibi Hıristiyanlığın ilk dönemlerinde M.S. IV. – V. yüzyıl Urfa dağlarında inzivaya çekilen binlerce keşiş tarafından iskan yeri olarak inşa edildiği tahmin edilmektedir. Blok halinde kesilmiş, kalker taşlarından oluşan yapılara ait temel kalıntıları arasında de silmeli büyük [...]
Viranşehir-Şanlıurfa karayolunun 30 Km güneyinden Binekli Köyüne ulaşılır.Binekli köyüne 3 km uzaklıkta yer alan Kızlar Sarayı (Kasr-ul Benat) ,Köy meydanındaki ağılların ihata duvarlarında bolca kullanılan blok taşlardan burada büyük yapı kalıntılarının olduğu anlaşılmaktadır. 1905 yılında İngiliz araştırmacı bayan Gertrude Bell tarafından fotoğrafları çekilen bu anıtsal yapılar günümüze ulaşmamıştır. Şanlıurfa Merkez İlçe sınırları içersindeki Soğmatar Ören [...]
Viranşehir ilçe merkezinde bulunan yapı Gölbaşı Mahallesinde yer alır.Hamidiye Alayları Komutanı İbrahim Paşa tarafından XIX.yüzyılın sonlarında inşa edilmiştir.Kareye yakın planlı olan konağın kuzeye bakan arka cephesi düz olamayıp,doğudan batıya doğru kademeli bir şekilde ileriye doğru çıkıntı yapmıştır.Konağın zemini yer seviyesinden bir metre yüksek tutulmuştur.konağa giriş doğu ve batı cephelerinin yanı sıra birde güney cephesinden sağlanmaktadır.Her [...]
Viranşehir-Şanlıurfa karayolunundan 28 km sonra güneye giden şose yolun 9.km’sinde Eski Kale Köyü yer alır.Büyük bir kayalık tepe üzerine inşa edilmiş olan Çemdin Kale 1182-1239 yılları arasında bölgeye hakim olan Eyyübiler zamanında,savunma ve konaklama amaçlı ‘Ribat’olarak inşa edildiği tahmin edilmektedir.kalenin yüksek keöerli anıtsal kapısı (Portal) batıya bakmaktadır.Dar ve yüksek eyvan şeklindeki girişin kuzey yan duvarında [...]
Viranşehir İlçe Merkezinin 2 km güneyindeki Yolbilen (Haftemal) Köyünün doğusunda yer alır.Dere yamacında sıralar halinde bulunan mağaralar Hıristiyanlığın ilk dönemlerinde (M.S.II-III.yy)inzivaya çekilen keşişler tarafından kullanıldığı sanılmaktadır.
Viran şehir İlçesinin 2 km güneyindeki yolbilen (Heftemal) Köyündedir.Kuzey-güney doğrultusunda 12 m.uzunluğunda 3.5 genişliğinde dikdörtgen planlı bir mezardır.M.S.562 (Selevkos takvimine göre 873) yılına tarihlenir.Mezarın 12×3.5 m. Boyutundaki tabanı çeşitli av hayvanları,bitkiler ve ortada daire formlu bir zemin içerisinde sekiz satırlık Süryanice bir kitabenin yer aldığı büyük bir mozaik pano ile süslenmiştir.
Akkese (Hanefiş)Köyü, Viranşehir-Şanlıurfa karayolunun 10.km’sinde Kırlık Köyü’nün (Gavurhori 6km.güneyinde yer alır.Akkese Köyünün Güneyinde yer alan yükseltinin güney yamacında yer alan Roma dönemine ait bir kaya mezarının M.S.IV V.yüzyıllarda Bizans döneminde genişletilerek Kiliseye dönüştürüldüğü tahmin edilmektedir.Kompleksin çevresi bir avluyla çevrelenmiş ve avlu duvarı kesme taşlardan örülmüştür. Uzun kenarı doğu-batı yönünde dikdörtgen planlı kaya kilisesinin doğu ucu [...]